دلایل ریزش قیمت لونا چه بود؟ آیا به آینده امیدوار باشیم؟

پس از آنکه قیمت یکی از مشهورترین رمزارزهای حوزه کریپتوکارنسی و استیبل کوین برجسته آن سقوط کرد، شوک عمیقی به بازار ارزهای دیجیتال وارد شد. حالا همه به دنبال دلایل ریزش قیمت لونا هستند! برای بررسی علت سقوط قیمت لونا و استیبل کوین ترا با ما همراه باشید.

بحران چگونه شکل گرفت؟

افراد زیادی در جریان نوسان‌ها و سقوط قیمت‌ها در هفته‌های گذشته دارایی‌های خود را از دست داده‌اند. برخی از این افراد که دارایی خود را صرف خرید توکن‌هایی مثل اتریوم یا بیت کوین کرده بودند، بخشی از سرمایه خود را از دست دادند اما آنهایی که لونا خریداری کرده بودند، تقریباً تمام دارایی‌شان بر باد رفت.

چه بلایی سر لونا و ترا آمد؟

قبل از آنکه دلایل ریزش قیمت لونا را بررسی کنیم، باید بدانیم استیبل کوین ترا (terraUSD) که با نماد UST در بازار مشخص می‌شود دیگر یک استیبل کوین نیست. این توکن که تا چند هفته پیش یک دلار قیمت داشت و نوسان بسیار کمی در نمودارش رخ می‌داد، حالا سقوط عجیبی را تجربه کرده است. به علاوه رمزارزی که از این استیبل کوین پشتیبانی می‌کند نیز دچار شکستی بزرگ شده است. قیمت ارز دیجیتال لونا (LUNA) در هفته گذشته درصد زیادی افت کرد و به کمتر از یک سنت رسید. این در حالی بود که لونا چند ماه پیش رکورد ۱۵۰ دلار را ثبت کرده بود.

داستان از کجا شروع شد؟

چندی پیش گروه Luna Foundation Guard یا LFG که متولی ترویج و تثبیت وضعیت اقتصادی اکوسیستم UST و LUNA است، اعلام کرد ۱۰ میلیارد دلار بیت کوین خریداری کرده است. همین موضوع سبب شد توجه افراد زیادی به این ارز دیجیتال جلب شود و اعتبار پروژه افزایش یابد. با این حال چند روز بعد شاهد افت شدید قیمت لونا و در نهایت نزدیک شدن قیمت به صفر دلار بودیم.

نقش استیبل کوین‌ها در کریپتوکارنسی

استیبل‌کوین‌ها در بازار ارزهای دیجیتال توسعه داده شده‌اند تا کاربران بتوانند برای مدتی از شر نوسانات در امان باشند. قیمت یک استیبل کوین همیشه ثابت است. ارزش این دارایی بسته به پشتوانه آن ممکن است یک دلار، یک یورو یا حتی یک وون (ارز ملی کره جنوبی) باشد. به کمک این مدل از رمزارزها، دیگر سرمایه‌های کاربران از بازار خارج نمی‌شود و شاهد افزایش حجم سرمایه در گردش خواهیم بود.

بسیاری از پروژه‌های مالی غیرمتمرکز (DeFi) و نرم‌افزارهای غیرمتمرکز (DApps) از استیبل کوین‌ها برای مدیریت اکوسیستم اقتصادی خود استفاده می‌کنند.

ترا؛ استیبل کوینی ناپایدار

استیبل کوین‌ها انواع مختلفی دارند. تتر (USDT) مشهورترین استیبل کوین بازار است و پس از آن یو‌اس‌دی کوین (USDC)، بایننس یو‌اس‌دی (BUSD) و دای (DAI) شهرت قابل‌توجهی به دست آورده‌اند. در ماه‌های گذشته یو‌اس‌تی (UST) یا استیبل کوین ترا هم توانسته بود به جمع توکن‌های برتر راه پیدا کند. تتر، یو‌اس‌دی و بایننس یو‌اس‌دی توسط نهادهای متمرکز مدیریت می‌شوند اما ترا و دای به شکل غیرمتمرکز فعال هستند.

دای رمزارز متفاوتی است؛ زیرا می‌تواند به عنوان وثیقه سرویس‌های مالی و رمزارزی مورد استفاده قرار بگیرد. سازمان غیرانتفاعی MakerDAO DAI متولی توسعه این ارز دیجیتال است. توکن DAI به وسیله رمزارزها پشتیبانی می‌شود و برخلاف سایر استیبل کوین‌ها از ارزهای فیات (دلار، یورو، پوند و …) استفاده نمی‌کند.

UST ساختار پیچیده‌تری از دای دارد. این استیبل کوین توسط یک پروتکل طراحی شده است. این پروتکل از رمزارز لونا برای کنترل قیمت استیبل کوین استفاده می‌کند.

دلایل ریزش قیمت ترا چه بود؟

از نظر کارشناسان دلایل ریزش قیمت ترا ساختار غلط و طراحی اشتباه است. زمانی که قیمت UST بالاتر از ۱ دلار بود، پروتکل‌های تنظیم‌کننده، کاربران را تشویق می‌کردند که توکن LUNA را بسوزانند و UST ایجاد کنند. زمانی هم که قیمت UST کمتر از یک دلار بود، پروتکل کاربران را به توکن‌سوزی UST و ایجاد لونا ترغیب می‌کرد. بدین ترتیب همیشه حجم تقاضا و عرضه کنترل می‌شد تا قیمت UST همیشه یک دلار باقی بماند. این فرمول بسیار ساده است اما اگر از کار بیفتد، خطری بزرگ در کمین خواهد بود.

مهم‌ترین دلایل ریزش قیمت لونا

از جمله مهم‌ترین دلایل ریزش قیمت لونا اشکالات طراحی و ساختاری پروژه بود. پس از افت قیمت لونا، پروتکل تنظیم قیمت ترا به فعالیتش ادامه داد. هیچ چیز متوقف نشد و مثل همیشه پروتکل تلاش می‌کرد با ترغیب کاربران به سوزاندن لونا سبب افزایش قیمت UST شود. بدین ترتیب عرضه لونا در کمتر از یک هفته از ۷۲۵ میلیون توکن به ۷ تریلیون رسید. در همین حال رمزارز LUNA چیزی در حدود 99.9 درصد از ارزش خودش را از دست داد. این اتفاق را می‌توان یک اَبَرتورم نامید. این تورم اصلی‌ترین علت سقوط قیمت لونا بود.

شرکت ترافورم لبز (Terraform Labs) که وظیفه پشتیبانی از پروژه ترا را دارد، ۱۰ میلیارد دلار بیت کوین برای پشتیبانی از این پروتکل خریداری کرده بود. این در حالی بود که ارزش بازار بسیار بیشتر از ذخایر دلاری بنیاد توسعه ترا بود. بنابراین سقوط قیمت اتفاق چندان عجیبی محسوب نمی‌شود.

ارزهای دیجیتال بدون لونا به مسیر خودشان ادامه می‌دهند!

خیلی زود قیمت UST به زیر ۱ دلار سقوط کرد و تلاش‌های بنیاد توسعه و شرکت‌های پشتیبانی‌کننده نیز نتوانست راهگشا باشد. بدین ترتیب حدود ۴۰ میلیارد دلار سرمایه کاملاً بر باد رفت و همه خریداران UST متحمل خسارت‌ 99.9 درصدی شدند. حالا دیگر تعیین علت ریزش ارز لونا نمی‌تواند کمکی به سرمایه‌گذاران کند.

این اتفاق ثابت کرد که ترا نمی‌تواند بحران‌های جدی را مدیریت کند و یک استیبل کوین الگوریتمی و وابسته به وثیقه قادر نیست همیشه در مسیر موفقیت گام بردارد. شاید چند سال دیگر شاهد یک کپی موفق از UST باشیم اما در حال حاضر استیبل کوین ترا یک پروژه شکست خورده است.

با اینکه لونا و ترا شوک بزرگی به بازار ارزهای دیجیتال دادند اما روند بازار چندان تحت تأثیر این اتفاق قرار نگرفت. این دو رمزارز گرچه شهرت زیادی داشتند اما سهم بازار آنها به قدری زیاد نبود که بتوانند سایر ارزهای دیجیتال را نیز به ورطه نابودی بکشانند.

به نظر می‌رسد دنیای ارزهای دیجیتال همچنان به مسیر خودش ادامه دهد. باز هم رمزارزهای جدیدی توسعه داده خواهند شد و باز هم مردم سرمایه خود را صرف خرید این ارزهای دیجیتال می‌کنند. برنامه‌های مبتنی بر کریپتو طراحی خواهند شد و مردم از آنها استفاده خواهند کرد. روزبه‌روز حجم اقتصاد کریپتوکارنسی افزایش پیدا می‌کند و قطعاً بحران‌ها فعلی نیز پشت سر گذاشته خواهد شد. شاید این اتفاق سال‌ها بعد برای رمزارز دیگری نیز رخ دهد اما بعید به نظر می‌رسد چنین مشکلاتی باعث توقف فناوری بلاکچین و بازار کریپتو شود.

با بررسی علت ریزش ارز لونا چه چیزی می‌آموزیم؟

بنیاد لونا تلاش کرد تمام بیت کوین‌هایش را بفروشد تا بتواند قیمت UST را به یک دلار بازگرداند اما موفقیتی در این راه کسب نکرد. همین موضوع سبب شد بازار ارزهای دیجیتال نیز افت کند. در حال حاضر اکثر بیت کوین‌های بنیاد لونا فروخته شده یا برای فروش به صرافی‌ها ارسال شده است. حالا حجم بازار یا مارکت کپ بیت کوین هم دچار افت شدیدی شده و به زیر ۵۰۰ میلیارد دلار سقوط کرده است.

در طول ۱۳ سال گذشته بیت کوین و ارزهای دیجیتال چالش‌های زیادی را پشت سر گذاشته‌اند. بنابراین مشاهده چنین فراز و فرودهایی چندان عجیب نیست. در سال ۲۰۰۹ یک فرد ناشناس توکنی به نام BTC را توسعه داد و حالا آن توکن یکی از ۱۰ دارایی برتر و معتبر جهان به حساب می‌آید. ارزی که مورد حمایت هیچ نهاد قانونی، دولتی یا معتبری نبود حالا به یکی از چالش‌های حکومت‌ها تبدیل شده است. شرکت‌های بزرگ، بیت کوین‌های زیادی خریداری کرده و افراد زیادی دارایی‌های خود را به ارز دیجیتال تبدیل کرده‌اند. بنابراین آینده همچنان روشن به نظر می‌رسد.

خلاصه مطلب

بررسی دلایل ریزش قیمت لونا به ما نشان داد که ساختار غلط و طراحی اشتباه می‌تواند در عرض یک هفته توکنی معتبر را به یک دِدکوین (Dead Coin) تبدیل کند. اشتباهات استراتژیک بنیاد لونا در پشتوانه‌سازی و طراحی ساختار پروتکل تنظیم قیمت استیبل کوین سبب شد که یکی از مشهورترین رمزارزهای چند ماه اخیر کریپتو تا مرز نابودی سقوط کند. شاید علت سقوط قیمت لونا دست‌های پشت پرده، کلاهبرداری یا مسائل دیگری باشد اما این اتفاق سبب شد سرمایه‌گذاران از این پس احتیاط بیشتری در خریدهای خود داشته باشند.